Vraag: Wanneer krijgt de baby zijn eerste voeding?
Honger hebben de meeste baby's de eerste dag niet. Ze hebben voldoende reserve vanuit de baarmoeder meegekregen. Maar de baby heeft wel vaak een sterke zuigbehoefte. Als je borstvoeding geeft is het goed om de baby regelmatig aan te leggen, dat stimuleert de melkproductie. Ook als je flesvoeding geeft, mag je de baby natuurlijk een beetje voeden als hij huilt. Als je gevoed hebt en de baby blijft huilen, probeer dan of het helpt als je je pink in z'n mondje stopt. De voeding wordt elke dag opgebouwd. De 1e dag 10 cc, de 2e dag 20 cc enz. Een vuistregel voor de hoeveelheid is circa 150 ml vocht per kilogram lichaamsgewicht per dag. Volg hierbij het advies op van kraamverzorgende en verloskundige en wijkverpleegkundige van het consultatiebureau.
Vraag: Waarom zou ik borstvoeding moeten geven?
Borstvoeding is de beste voeding voor baby’s. Moedermelk bevat waardevolle voedings- en afweerstoffen die kinderen nodig hebben voor hun groei, ontwikkeling en gezondheid. Baby’s profiteren daarvan optimaal als ze tenminste zes maanden borstvoeding krijgen. Daarna is ook bijvoeding [ fruit - groente hapjes] nodig voor de verdere ontwikkeling.
Uiteraard kan afgekolfde borstvoeding in een flesje gegeven worden door de vader of oppas.
Vraag: Wat is colostrum?
Dat is de eerste melk. Het is een dunne, gelige vloeistof die bestaat uit water, eiwitten en mineralen. Hierin bevinden zich belangrijke afweerstoffen die de baby beschermen tegen oorontsteking en infecties van ingewanden en luchtwegen. Bovendien werkt het laxerend.
Vraag: Wat zijn de voordelen van borstvoeding voor moeder en kind?
Vooral de moedermelk van de eerste dagen na de geboorte bevat grote hoeveelheden beschermende stoffen [colostrum]. Daarna bevat de melk minder van deze stoffen, maar omdat het kind meer drinkt naarmate het groeit, krijgt het nog steeds evenveel beschermende stoffen binnen. De positieve effecten op de gezondheid zijn het grootst als het kind minimaal zes maanden de borst krijgt. Daarna is ook bijvoeding [fruit- groente hapjes] nodig. Met borstvoeding kan worden doorgegaan zolang moeder en kind dat willen.
Als gevolg van milieuvervuiling kan moedermelk ook dioxine-achtige stoffen bevatten, maar de positieve effecten van borstvoeding wegen daar ruimschoots tegenop. De moeders die hun kind borstvoeding geven doen er verstandig aan om niet meer kilo’s kwijt te raken dan van voor hun zwangerschap. Als zij nog meer afvallen dan komen er dioxines vrij uit haar “oude” lichaamsvet en die kunnen in de borstvoeding komen en dat kan schadelijk zijn.
Voordelen voor kind én moeder
Borstvoeding beschermt het kind tegen acute middenoorontsteking, luchtweginfecties, diarree, eczeem en allergieën. Waarschijnlijk beschermt borstvoeding ook tegen overgewicht op latere leeftijd en tegen diabetes. Ook de moeders profiteren van het geven van de borst. Borstvoeding beperkt het bloedverlies na de bevalling en maakt het gemakkelijker weer op gewicht te komen. Ook hebben vrouwen die borstvoeding hebben gegeven minder kans op borstkanker vóór de overgang, eierstokkanker en botontkalking.
Vraag: De eerste dag drinkt de baby niet zo enthousiast uit de borst en valt steeds in slaap. Is dat erg?
Nee, ook de baby moet bijkomen van de bevalling en dus slaapt hij veel in het begin. In de baarmoeder hebben ze een reserve meegekregen voor de eerste dagen. Dus wel aanleggen zo vaak ze willen, maar geen zorgen als het in het begin niet direct lukt.
Vraag: Hoe weet ik of ik genoeg voeding heb?
Bij vier tot zes natte luiers per dag kun je ervan uitgaan dat de baby genoeg drinkt. In de eerste week na de geboorte neemt de baby iets in gewicht af. Dat mag maximaal 10% van het totale geboortegewicht zijn. Daarna wordt hij als het goed is gestaag zwaarder. Baby's worden tegenwoordig niet meer voor en na elke voeding gewogen. Dat leidde in het verleden vaak alleen maar tot onnodige bezorgdheid. De kans dat je te weinig melk produceert is klein als je de baby telkens wanneer deze daar om vraagt voedt. Als je het idee hebt dat je te weinig melk kan geven leg dan de baby wat vaker aan. “Voeden op verzoek” stimuleert de melkproductie. Eventueel kunt je ook nog kolven. Let er op dat hij de borst goed leegdrinkt: de eerste melk is nogal waterig, en pas na een paar minuten krijgt de baby vette, voedzame achtermelk binnen. Neem voldoende rust want vermoeidheid komt de borstvoeding niet ten goede.
Vraag: Welke houding is het meest geschikt om goed te voeden?
De prettigste manier om goed te voeden is de manier waarop jij je ontspannen voelt. Meestal is dat in een rustige kamer met niet of weinig bezoek. Een lekker kussen onder je arm en de baby in de kom van je elleboog. Ook liggend in bed is heerlijk voor moeder en kind. De kraamverzorgende leert je diverse houdingen aan. Want na een tijdje heb je geen last meer van een zeurende buik of hechtingen en zit je lekker beneden op de bank. Op een gegeven moment zul je merken dat de baby voorkeur krijgt voor één borst. Die borst produceert dan meestal ook meer melk. Dat is dan de kant waar jij het liefst en meest ontspannen voedt.
Vraag: Hoe kan ik het beste kolven en de voeding bewaren?
Dat kan met de hand met een handkolf maar handiger is om een elektrische kolf te gebruiken. Er zijn diverse modellen in de handel. Erg handig om samen met de kraamverzorgende dit te bespreken en eventueel al te oefenen. Medela heeft zeer goede kolven deze passen op de smalle Difrax OptiFlessen, dat is een ideale combinatie. De afgekolfde melk kan je invriezen – de afgekolfde melk moet dan eerst afkoelen in de koelkast en kan daarna ingevroren worden in de fles of in ijsblokjeszakjes of bakjes. In de vriezer is de voeding 3 maanden houdbaar. Afgekolfde melk is 48 uur houdbaar in de koelkast bij een temperatuur van 4 graden C.
De borstvoeding kan op kamertemperatuur zo snel mogelijk aan de baby gegeven worden.
De borstvoeding uit koelkast of vriezer het liefst au bainmarie verwarmen en zeker niet te heet laten worden. Borstvoeding kan ook in de magnetron opgewarmd worden mits je halverwege de opwarmtijd de voeding even schud en na afloop nog eens. Verwarm nooit boven de 50 graden Celcius. Controleer de temperatuur van de voeding door een paar druppels op de binnenkant van de pols te laten vallen. Restjes borstvoeding altijd weggooien.
Vraag: Kan ik borstvoeding met flesvoeding combineren?
Dat kan zeker. Het is dan handig om de baby af en toe te wegen. Ook kun je kolven zodat je ziet hoeveel de baby uit de borst zou drinken. Door de melk dan in een fles aan te bieden, kan de baby wennen aan de fles. Wil je als moeder naast de fles de borst geven dan is het handig om de laatste voeding [ voor de nacht] en de eerste voeding de borst te geven. Zodat je borstklieren genoeg de tijd en de rust krijgen om weer genoeg aan te maken.
Als je borstvoeding en flesvoeding wil combineren zijn de Difrax flessen met een brede speen ideaal omdat deze op de borst lijkt. (zoals de brede OptiFles en de steriliseerfles).
Vraag: Welke vitamines zijn er extra nodig?
Aanvullend op de borstvoeding hebben baby’s de eerste drie maanden dagelijks 25 microgram vitamine K nodig. Ook is het advies elke dag 5 microgram vitamine D te geven. Bij volledige zuigelingenvoeding heeft het kind geen extra vitamine D en vitamine K nodig. Deze vitamines zijn al aan de melkpoeder toegevoegd. Naast gewone zuigelingenvoeding is ook speciale voeding verkrijgbaar voor hongerige en spugende baby’s, maar ook voeding op sojabasis en lactose-arme voeding. Bij eventuele klachten is het niet verstandig om zomaar over te stappen op een andere voeding. Beter is het dit eerst te overleggen met het consultatiebureau.
Vraag: Doe ik er goed aan om te kiezen voor de fles?
Als ouders ervoor kiezen om hun kind kunstmatig bereide flesvoeding te geven, is de baby aangewezen op volledige zuigelingenvoeding. Deze bevat alle voedingsstoffen die een kind nodig heeft. De baby geeft zelf aan hoe vaak en wanneer het wil drinken. In de eerste maand zullen dit ongeveer zes á zeven voedingen per dag zijn, daarna zijn het er dagelijks vijf à zes. Na ongeveer zes weken ontstaat vanzelf een ritme. Het is normaal dat een kind soms wat meer of juist wat minder wil drinken. Een vuistregel voor de hoeveelheid is circa 150 ml vocht per kilogram lichaamsgewicht per dag. Hieraan wordt de melkpoeder nog toegevoegd. Het kind krijgt in ieder geval genoeg binnen als het goed groeit, plast en levendig is.
Vraag: Hoe wordt de fles klaargemaakt?
Het klaarmaken van de fles moet precies en hygiënisch gebeuren. Volg hiervoor de instructies op de verpakking. Er kunnen een paar flessen van te voren worden klaargemaakt. De voeding moet dan afgedekt in de koelkast bij 4 °C worden bewaard. Gooi restjes altijd weg. Goede hygiëne is erg belangrijk bij het klaarmaken van de voeding. Was uw handen en gebruik alleen heel schone pannen, lepels, kannen enzovoort. Zorg dat de flessen en spenen zijn uitgekookt. De Difrax steriliseerflessen zijn hiervoor ideaal - ze kunnen binnen anderhalve minuut hygiënisch gesteriliseerd worden, door de dop te vullen met een laagje water en dit ruim een minuut in de magnetron te verwarmen – snel en hygënisch. Bovendien hoef je de speen niet meer aan te raken met de hand dankzij de meegeleverde speenpincet.
Volg bij het bereiden van de voeding de aanwijzingen op het blik. Houdt de aangegeven hoeveelheden nauwkeurig aan: een extra schepje is niet goed voor de nieren van je baby. Het is het makkelijkste om in één keer de voeding voor de hele dag (en nacht) klaar te maken. Meet de nodige hoeveelheid lauw gekookt water af met een flesje; maatkannen zijn vaak niet nauwkeurig genoeg. De klaargemaakte voeding bewaar je in een kan in de koelkast of je verdeelt de voeding vast over een aantal flesjes. Warm de fles op tot ongeveer 37oC in een pannetje water (au bainmarie), in een flessenwarmer of in de magnetron. Schud een fles die uit de magnetron komt altijd goed om de warmte te verdelen. Test even op de binnenkant van je pols of de voeding niet te heet is.
Vraag: Welke houding moet ik aannemen bij het geven van de fles?
Een goed ontspannen houding is heel belangrijk. Voor jezelf en ook voor je kindje. Neem het kind tijdens het voeden op schoot en laat het niet in een babystoeltje of in bed drinken. Het lichamelijke contact met de baby is belangrijk en op schoot is de kans op verslikken kleiner. Om onnodig luchthappen te voorkomen moet de speen tijdens het voeden continu gevuld zijn met voeding. De kromme Difrax Optifles heeft dat voordeel. Van flesvoeding krijgt een kind gemakkelijker te veel dan van borstvoeding. Het drinken uit de fles gaat immers gemakkelijker en sneller. Hierdoor ontstaat de neiging om door te gaan met voeden tot de fles op is. Dat hoeft echter niet. Beter is het te stoppen als het kind aangeeft dat het niet meer wil.
Vraag: Wanneer kan mijn kindje ook hapjes eten?
Het eerste jaar. Als de baby geboren is, heeft hij de eerste zes maanden genoeg aan borst- of flesvoeding. Na zes maanden komt daar vast voedsel bij in de vorm van fijngemaakte vruchten en groenten bij: zgn. bijvoeding.
Vanaf één jaar: Wanneer het kind één jaar oud is, kan het al vrijwel met de pot mee-eten. Op dat moment worden onderwerpen als snoepen, niet willen eten (eetproblemen) en de aanbevolen dagelijkse hoeveelheden actueel
Vraag: Welke fles is geschikt?
Er zijn diverse modellen zuigflessen te koop. Let bij aankoop dat de fles een wijde hals of onderkant (voor het reinigen en vullen) heeft en een duidelijke maatverdeling. In het begin is een klein formaat handig, dat maatje kan later ook weer van pas komen bij het drinken van sapjes en tussendoortjes. Voor een advies op maat, doe de “Welke fles heb ik nodig” test.
Vraag: Welke verschillende flessenspenen zijn er?
Een flessenspeen is maatwerk. Difrax heeft daarom een breed assortiment siliconen flessenspenen. Welke je kiest heeft niet zozeer te maken met de leeftijd van je baby als wel met de zuigkracht.
Kersspeen (met ikoon)
De ideale beginnersspeen. De ronde tepelvorm is prettig en
herkenbaar, waardoor baby’s snel wennen aan het drinken uit de fles.
Deze speen zit standaard op de Difrax flessen.
- Small – melk. voor normale drinkers vanaf 0 maanden of snelle drinkers
- Medium – melk en pap vanaf 3 maanden, als small te langzaam gaat
- Large – pap vanaf 3 maanden
Doseerspeen (met ikoon)
Met deze kersvormige 1,2,3 speen doseer je de hoeveelheid voeding en
daarmee bepaal je de drinksnelheid van de baby. Zo kan de
uitstroomsnelheid worden aangepast aan de zuigkracht van je baby. Stand
1 laat minder voeding door dan stand 3. Begin bij 1 als je kindje nog
dorstig is en hard zuigt en eindig bij 3 als het moe is. Draai het
gewenste cijfer onder het neusje van je kind.
- Melk – voor melk vanaf 0 maanden
Brede speen (met ikoon)
De brede flessenspeen (in kersvorm) is een extra brede, zachte
siliconenspeen die lijkt op de borst. Hierdoor is borst- en flesvoeding
goed te combineren. Deze speen past op de Difrax steriliseerflessen en
de brede OptiFles.
-
Small – melk / normale drinkers vanaf 0 maanden en snelle drinkers
- Medium – melk en pap vanaf 3 maanden
- Doseerspeen - melk vanaf 0 maanden
Dentalspeen (met ikoon)
Voor baby’s die zich snel verslikken of die een sterke zuigkracht
hebben, is er de dental flessenspeen. Het platte mondstuk en het gaatje
aan de bovenkant, voorkomt dat de huig geïrriteerd raakt.
- Small – melk / normale drinkers vanaf 0 maanden en snelle drinkers
- Medium – melk en pap vanaf 3 maanden, als small te langzaam gaat
- Large – pap vanaf 3 maanden
Zachte flessentuitjes (met ikoon)
Voor een soepele overgang van de fles naar de tuitbeker. Harde of
zachte flessentuitjes plaatje je op de fles in plaats van de speen.
- Zacht – vanaf 9 maanden
- Hard – vanaf 10 / 12 maanden
Tip
Kook voor het eerste gebruik de fles en speen uit. Controleer de speen regelmatig op eventuele scheurtjes. Bij beschadiging direct vervangen.
Tip
Als het voeden te langzaam gaat, kan er een flessenspeen met een groter gaatje gebruikt worden. Je kunt het gat van de speen ook iets groter maken met een hete naald.